Relacja: VI Konferencja Finansów Samorządu Terytorialnego
Pierwszy pełny rok obowiązywania nowej ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego stał się doskonałą okazją do naukowej i praktycznej oceny przyjętych rozwiązań. Właśnie tym aktualnym zagadnieniom poświęcona była VI Konferencja Finansów Samorządu Terytorialnego pt. „Nowe zasady finansowania samorządu w świetle ustawy o dochodach JST”, która odbyła się 25 marca 2026 r. na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Gdańskiego. Wydarzenie zorganizowało Centrum Prawa Samorządowego i Prawa Finansów Lokalnych UG oraz Katedra Prawa Finansowego WPiA UG we współpracy z Wydziałem Prawa i Administracji UWM w Olsztynie oraz Regionalną Izbą Obrachunkową w Gdańsku.
Uroczystego otwarcia dokonał Dziekan WPiA UG, dr hab. Wojciech Zalewski, prof. UG, który zwrócił uwagę na aktualność tematu, zaznaczając, że kondycja finansowa samorządów ma bezpośrednie przełożenie na sprawy najbliższe każdemu obywatelowi. Doniosłość oraz wartość trwającej już 13 lat współpracy nauki z praktyką zaakcentowała Pani Luiza Budner-Iwanicka, Prezes Regionalnej Izby Obrachunkowej w Gdańsku, która w swoim wystąpieniu podzieliła się spostrzeżeniami, wnioskami oraz postulatami płynącymi z pierwszego roku funkcjonowania nowego systemu dochodów.
Wydarzenie miało charakter hybrydowy i obejmowało sesje stacjonarne w Sali Portretowej oraz dedykowany panel online. Analizy rzeczywistych skutków reformy dokonali wspólnie przedstawiciele doktryny z licznych polskich ośrodków akademickich oraz eksperci reprezentujący Regionalne Izby Obrachunkowe i administrację państwową. Wśród poruszanych tematów znalazły się m.in. konstytucyjne aspekty finansowania JST, koncepcja potrzeb finansowych (ze szczególnym uwzględnieniem potrzeb oświatowych), pułapka długu w aktualnych warunkach gospodarczych, zasada pewności prawnej oraz racjonalność planowania inwestycji publicznych. Omówiono także mediacyjny model finansowania zadań zleconych, problematykę finansowania lokalnych klubów sportowych oraz raportowanie schematów podatkowych (MDR) w nowym modelu dochodowym. W ramach panelu zdalnego zwrócono uwagę m.in. wpływ konkretnych instrumentów podatkowych na dochody gmin oraz praktyczne aspekty stosowania nowych przepisów.
Wszystkie panele stały się impulsem do ożywionych dyskusji, podczas których teoretycy prawa wspólnie z praktykami konfrontowali założenia ustawowe z codzienną rzeczywistością budżetową. Merytoryczne zaangażowanie uczestników obecnych na sali oraz osób śledzących wydarzenie online potwierdziło, że finanse samorządowe wymagają stałego dialogu, na który organizatorzy zapraszają już przy okazji kolejnej edycji.
RJ/SD
